Şaşılık, gözlerin aynı noktaya odaklanamaması ve paralel durmaması durumudur. Bir göz karşıya bakarken diğer göz içe, dışa, yukarı ya da aşağı doğru kayabilir. Tıbbi adı strabismus olan şaşılık, çocukluk döneminde sık görülmekle birlikte her yaşta ortaya çıkabilir.
Şaşılık yalnızca estetik bir problem değildir; tedavi edilmediğinde göz tembelliği, derinlik algısı kaybı ve kalıcı görme sorunlarına yol açabilir.
Şaşılığın oluşmasında birçok faktör rol oynayabilir:
Göz hareketlerini kontrol eden kasların uyumlu çalışmaması şaşılığa neden olabilir.
Özellikle hipermetropi, çocuklarda içe kayma şeklinde şaşılığa yol açabilir.
Ailede şaşılık öyküsü olan bireylerde risk daha yüksektir.
Felç, beyin travması, diyabet ve bazı nörolojik hastalıklar erişkinlerde şaşılığa sebep olabilir.
Şaşılık, gözün kayma yönüne göre sınıflandırılır:
Ezotropya: Gözün içe kayması
Ekzotropya: Gözün dışa kayması
Hipertropya: Gözün yukarı kayması
Hipotropya: Gözün aşağı kayması
Ayrıca şaşılık sürekli ya da aralıklı olarak da görülebilir.
Şaşılık belirtileri yaşa göre değişebilir:
Gözlerde belirgin kayma
Çift görme
Baş ağrısı
Göz yorgunluğu
Derinlik algısında bozulma
Çocuklarda bir gözü kapatma veya başı eğerek bakma
⚠️ Küçük çocuklarda şaşılık bazen fark edilmeyebilir, bu nedenle düzenli göz muayenesi çok önemlidir.
Şaşılık, göz doktoru tarafından yapılan kapsamlı bir göz muayenesi ile teşhis edilir. Gözlerin hizalanması, hareketleri ve görme keskinliği değerlendirilir. Gerekli durumlarda ileri testler uygulanabilir.
Evet, şaşılık tedavi edilebilir bir göz rahatsızlığıdır. Tedavi yöntemi şaşılığın türüne, nedenine ve hastanın yaşına göre belirlenir.
Kırma kusuruna bağlı şaşılıklarda uygun numaralı gözlük kaymayı düzeltebilir.
Özellikle çocuklarda göz tembelliğini önlemek için uygulanır.
Göz kaslarına yapılan operasyonlarla gözlerin hizalanması sağlanır.
????️ Erken teşhis, tedavi başarısını önemli ölçüde artırır.
Her şaşılık önlenemese de risk azaltılabilir:
Çocuklarda düzenli göz kontrolleri
Gözlük kullanımının aksatılmaması
Travmalardan korunma
Diyabet gibi sistemik hastalıkların kontrolü